De Klapekster speurt vaak vanaf een tak zijn omgeving af. Foto: Tom Schoonhoff
De Klapekster speurt vaak vanaf een tak zijn omgeving af. Foto: Tom Schoonhoff (Foto: Tom Schoonhoff)

Op de Holterberg, door Anton van Beek: De Negendoder terug op Holterberg

HOLTEN - Klapeksters. Elk jaar komt een aantal van deze vogels overwinteren op de heidevelden van de Holterberg. Vanuit Scandinavië zijn ze afgereisd naar zuidelijker oorden.

Ze zijn een opvallende verschijning. Zittend op een tak of op het topje van een boom speurt hij de omgeving af. Zijn lichte verenkleed steekt af tegen de omgeving. En dan, als door een wesp gestoken, duikt hij naar beneden. Alles wat beweegt en kleiner is dan hemzelf is een prooi. Van kevers tot muizen en zangvogeltjes. In het voorjaar en de zomer komen daar ook nog hagedissen bij.

Het ontbreekt de vogel aan scherpe klauwen en een dodelijk krachtige haaksnavel. Maar daar heeft de schavuit iets op gevonden! Hij neemt zijn vaak nog levende en spartelende buit mee naar een struik of boom met puntige doornen of takjes. Levend wordt het slachtoffer op de puntige doorn of tak vast gespiesd en achter gelaten.

De Klapekster gaat weer terug naar zijn post, loerend naar de volgende buit. Een Klapekster, iets kleiner dan een merel, is dus heel wat minder onschuldig dan hij er uit ziet. Nu we hem beter kennen kijken we met heel andere ogen naar zijn uiterlijk. Zijn zwarte masker doet hem op een stuikrover lijken, wat hij eigenlijk ook is. Negendoder is zijn bijnaam. Een sage vertelt dat hij altijd eerst negen prooien vangt en spietst voordat hij aan een maaltijd begint. Dat zou best wel eens kunnen. Tegen de tijd dat nummer negen is gevangen en opgeprikt, is nummer één dood en kan worden opgepeuzeld. Zo legt de Negendoder een hele voorraad voedsel aan. Ook puntdraad wordt als voorraadkast gebruikt.

Hoewel een Klapekster wat uiterlijk betreft wel iets weg heeft van een Ekster heeft hij met een echte Ekster niets van doen. Hij behoort tot de familie van de klauwieren. Zijn neefje, de Grauwe Klauwier, heeft dezelfde wrede gewoonte prooien op te spiesen. De hele winter door kunnen we Klapeksters tegenkomen op de heidevelden van de Holterberg. Een verrekijker of fototoestel mee met wandelingen is altijd aan te raden. Meer dan eens komen wandelaars met hun fototoestel in de aanslag het Natuurmuseum op de Holterberg binnen. "Wat we nu hebben gezien!" Deze tijd van het jaar zijn dat meest plaatjes van groepen Kramsvogels of een foto van een Negendoder. In een vitrine van het museum kunnen we dan de fotograaf de vogel, van heel dichtbij en levensgroot, laten zien. "Dat is hem!", klinkt het dan.

De Negendoder heeft een territorium en weet je eenmaal zijn uitkijkpost dan vindt je hem bij een volgende wandeling eenvoudig terug. Tot in maart kunnen we hem verwachten op heide. Ooit was de Klapekster een Nederlandse broedvogel, ook op de Holterberg. De laatste melding van een broedgeval dateert uit 2002. Maar wie weet keert de Klauwier als inheemse vogel weer terug. Tot die tijd moeten we het doen met de winter.

Meer informatie over het Natuurmuseum Holterberg en de diverse activiteiten is te vinden op de website. Neem hiervoor een kijkje op www.museumholterberg.nl

reageer als eerste
Meer berichten


Shopbox